Nota Ekonomi Tingkatan 5 Bab 1: Ekonomi Dan Kerajaan
Bab 1: Ekonomi dan Kerajaan
Penerokaan interaktif dan komprehensif bagi memahami peranan kerajaan dalam ekonomi, penunjuk makroekonomi (KDNK, inflasi, pengangguran), serta mekanisme alat dasar fiskal dan kewangan.
Tiga Peranan Utama Kerajaan dalam Ekonomi
Kerajaan bertindak sebagai pengawal selia pasaran demi menjaga kebajikan masyarakat dan memaksimumkan kemakmuran ekonomi negara melalui tiga peranan utama:
🏗️ 1. Sebagai Pengeluar dan Majikan
• Pengeluar: Membekalkan barang awam (cth: sekolah, hospital, jalan raya – tiada sifat bersaing dan tiada prinsip pengecualian) serta barang sosial (air bersih, bekalan elektrik).
• Majikan: Menawarkan peluang pekerjaan dalam sektor awam (penjawat awam) bagi meningkatkan guna tenaga dan menjana pendapatan rakyat.
🎯 2. Mencapai Objektif Makroekonomi Negara
Kerajaan merancang dasar bagi merealisasikan empat objektif utama:
• Guna Tenaga Penuh: Kadar pengangguran negara berada pada tahap minimum (bawah daripada $4\%$).
• Kestabilan Harga: Mengawal inflasi daripada meningkat mendadak bagi menjaga kuasa beli pengguna.
• Pertumbuhan Ekonomi: Meningkatkan nilai keluaran barangan dan perkhidmatan dari tahun ke tahun.
• Kestabilan Imbangan Pembayaran: Memastikan aliran wang masuk ke negara melebihi aliran wang keluar.
🛡️ 3. Mengawal Selia Pengeluar & Eksternaliti Negatif
• Eksternaliti Negatif: Kos luaran yang ditanggung oleh masyarakat akibat aktiviti pengeluaran firma (cth: pencemaran sungai, udara).
• Kaedah Kawalan: Kerajaan melaksanakan undang-undang (akta had pelepasan), mengenakan cukai karbon, dan memberikan subsidi teknologi hijau bagi membetulkan kegagalan pasaran.
Kawalan Eksternaliti Negatif
Lakukan simulasi sebagai pihak berkuasa tempatan. Aktifkan dasar cukai atau subsidi di bawah untuk memantau tahap pencemaran pelepasan asap kilang serta indeks kebajikan masyarakat tempatan.
Cukai Karbon Firma
Meningkatkan kos firma pencemar.
Subsidi Rawatan Asap
Insentif menaik taraf penapis kilang.
Firma mengabaikan eksternaliti negatif demi memaksimumkan keuntungan. Klik punca dasar kawalan kerajaan di atas bagi menyelamatkan persekitaran penduduk.
Koleksi Latihan
| 1 |
GLOSARI MAKROEKONOMI
Merujuk kepada pembahagian jumlah pendapatan antara individu atau kumpulan dalam ekonomi.
Barang yang dapat digunakan tanpa mengurangkan faedah orang lain (non rivalrous) dan tidak boleh menghalang orang lain menggunakannya (non excludable).
Barang atau perkhidmatan yang membawa manfaat terbesar kepada semua masyarakat.
Berlaku apabila jumlah hasil kurang daripada perbelanjaan. Dilaksanakan semasa pengangguran atau kemelesetan ekonomi.
Berlaku apabila jumlah hasil lebih daripada perbelanjaan. Dilaksanakan semasa inflasi.
Penyata anggaran jumlah hasil dan perbelanjaan kerajaan untuk tahun kewangan akan datang.
Keadaan jumlah hasil kerajaan adalah bersamaan dengan jumlah perbelanjaan kerajaan.
Bayaran wajib dalam bentuk wang yang dikenakan oleh kerajaan berdasarkan akta-akta parlimen.
Bentuk cukai yang kadarnya tetap walaupun pendapatan berubah.
Bentuk cukai yang kadarnya semakin tinggi apabila pendapatan bertambah.
Bentuk cukai yang kadarnya semakin menurun apabila pendapatan bertambah.
Dasar kerajaan melalui perubahan cukai dan perbelanjaan kerajaan untuk menstabilkan ekonomi.
Cara kerajaan mempengaruhi ekonomi melalui kawalan bekalan wang dan kadar bunga.
Kos luaran yang ditanggung oleh masyarakat selain pengeluar dan pengguna, seperti pencemaran.
Kadar pengangguran berada pada paras rendah iaitu kurang daripada 4%.
Penyata kewangan yang merekodkan aliran wang masuk dan keluar kesan perdagangan antarabangsa dalam setahun.
Mengukur perubahan harga purata sekumpulan barang dan perkhidmatan berbanding tahun dasar.
Kenaikan tingkat harga umum barang dan perkhidmatan secara berterusan dalam ekonomi.
Kenaikan tingkat harga umum apabila harga barang yang diimport meningkat.
Kenaikan harga apabila permintaan masyarakat melebihi penawarannya dalam pasaran.
Kenaikan tingkat harga umum apabila kos pengeluaran meningkat.
Jumlah nilai pasaran barang/perkhidmatan akhir yang dikeluarkan dalam sesebuah negara dalam setahun.
Kajian mengenai ekonomi secara menyeluruh termasuk pendapatan negara, guna tenaga dan pengangguran.
Keadaan apabila tenaga buruh yang sanggup bekerja tetapi tidak mendapat pekerjaan.
Peningkatan jumlah keluaran barang dan perkhidmatan berbanding tahun sebelumnya.
Bantuan kewangan kerajaan kepada perniagaan untuk menstabilkan harga dan mengurangkan kos.
Penduduk berumur 15-64 tahun yang sedang bekerja atau aktif mencari pekerjaan.
ZON MASTERI KBAT: MAKROEKONOMI
Analisis kestabilan ekonomi, instrumen dasar fiskal/kewangan, dan impak inflasi terhadap kesejahteraan masyarakat.
1. Antara pengangguran dan inflasi tinggi, manakah ancaman lebih besar terhadap kestabilan sosial?
Pengangguran tinggi memberikan ancaman lebih besar terhadap kestabilan sosial kerana:
- Kesan Jenayah: Ketiadaan punca pendapatan mencetuskan masalah sosial seperti rompakan, pecah rumah, dan ketidaktenteraman awam.
- Kesejahteraan Individu: Penganggur kehilangan kemahiran, keyakinan diri, dan menghadapi tekanan kewangan yang membawa kepada konflik kekeluargaan.
- Kesan Ekonomi: Ia melambangkan pembaziran sumber manusia yang menghalang pertumbuhan KDNK negara.
2. Analisis kesan cukai regresif (GST) terhadap agihan pendapatan dan cadangkan alat dasar fiskal alternatif.
Analisis: Cukai regresif memberi beban lebih besar kepada golongan berpendapatan rendah kerana peratusan cukai daripada pendapatan mereka lebih tinggi, sekali gus melebarkan jurang pendapatan.
- Cukai Progresif: Kadar cukai meningkat apabila pendapatan bertambah untuk agihan semula kekayaan.
- Pemberian Subsidi/Bantuan: Bantuan bersasar (seperti STR) untuk menampung kos sara hidup golongan B40.
3. Klasifikasikan punca inflasi akibat kenaikan harga minyak global dan kelemahan Ringgit.
4. Bandingkan kesan Dasar Fiskal Mengembang vs Dasar Kewangan Mengembang ke atas ekonomi.
Dasar Fiskal Mengembang: Kesan langsung melalui penurunan cukai (naikkan pendapatan boleh guna) atau kenaikan perbelanjaan kerajaan (wujudkan peluang pekerjaan terus).
Dasar Kewangan Mengembang: Kesan tidak langsung melalui penurunan kadar faedah. Ia merangsang pinjaman isi rumah (aset) dan galakkan pelaburan firma (pengembangan operasi).
5. Cadangkan satu alat fiskal dan satu alat kewangan jika pengangguran melepasi 4%.
Apabila kadar pengangguran melebihi paras guna tenaga penuh ($4\%$), kerajaan perlu melaksanakan dasar mengembang: